Myanmar

Fietsen in Yangon

naamloos

Na ruim een maand in Myanmar begint Yangon langzaam een beetje als thuis te voelen. Eén ding was daarvoor onmisbaar: Mijn eigen fiets. Twee weken geleden vond ik mijn hemelsblauwe Wisteria, een tweedehandsje uit Japan in Insein Township, de fietsenwijk van de stad. Open vrachtwagentjes met enorme stapels oude barrels reden er af en aan. In de tientallen winkeltjes worden de bruikbare onderdelen samengevoegd tot nieuwe creaties met alles erop en eraan: Fietsmandje, bel en licht.

In het ‘koele seizoen’, waarin de temperatuur ’s ochtends vroeg slechts 22 graden is, kan ik nu tussen de files door naar mijn werk cruisen. Maar fietsen is hier geen sinecure. Een greep uit de obstakels onderweg:

insein
Berg tweedehandsjes uit Japan

Voetgangers en dus ook fietsers krijgen hier nooit voorrang. Drukke wegen oversteken doe je door snel tussen de auto’s door te rennen en dan op de middellijn te wachten tot je aan de andere kant dezelfde move kunt maken. Ondoenlijk met een fiets, dus kun je maar het beste op de middenstreep gaan fietsen totdat je een gaatje ziet waar je tussendoor kunt schieten. Of tien minuten wachten voordat zich eindelijk een kans voordoet om de weg in één keer te pakken.

Verkeersregels lijken niet te bestaan in Myanmar. Auto’s halen links en rechts in, net waar ze het hardst kunnen rijden. En voorrang geef je niet, maar neem je. Als je rechtsafslaat gebruik je niet je knipperlicht, maar steek je je hand uit het raam. Bij het afslaan geldt ook: Eerst rijden dan kijken.

Net als veel andere Myanmar, zijn taxichauffeurs enthousiaste ‘betel nut’ gebruikers, een noot met een opwekkend effect. Bij het kauwen komt ook een vuurrood sap vrij, dat om de 10 minuten uitgespuugd moet worden. De file biedt de perfecte gelegenheid om de deur even open te doen om je mond te legen. Als dat sap op je voet komt, duurt het dagen voordat de rode kleur eraf gaat, zo heeft Henno al aan den lijve ondervonden.

En toch geeft fietsen me een ongelooflijk gevoel van vrijheid en rijd ik fluitend langs de tea shops, groente en fruit verkopers, groepen schoolkinderen en vooral de rijen en rijen stilstaande auto’s. Op de fiets ben ik in een klein half uurtje op mijn werk, terwijl ik in de taxi minstens drie kwartier vaststa in een eindeloze verkeersopstopping vol getoeter en walmende uitlaatgassen.

Van betel nut krijg je ook rode tanden
Van betel nut krijg je ook rode tanden

 

Met de economische groei van de afgelopen jaren zijn de wegen van Yangon in snel tempo dicht geslipt. Anders dan in andere delen van Myanmar en de rest van Zuid-Oost Azië, zie je hier geen afgeladen scootertjes tussen het verkeer door schieten. Die zijn sinds 2003 namelijk verboden in Yangon. Niemand weet precies waarom, maar er gaan verschillende verhalen over rond. Volgens sommigen werd het verbod van kracht nadat de zoon van een belangrijke generaal van het voormalige militaire regime overleed na een scooterongeluk. Anderen zeggen dat de militairen motoren als een gevaar beschouwden, omdat twee jongens op een scooter een schietgebaar naar een militair voertuig maakten, of omdat de oppositie scooters gebruikte om pro-democratie flyers uit te delen.

Om de enorme toename van auto’s aan banden te leggen mogen vanaf 2017 alleen nog auto’s van na 2015 geïmporteerd worden, met het stuur aan de linkerkant. Want net als de fietsen zijn ook alle auto’s tweedehandsjes uit Japan. Dat betekent dat het stuur aan de rechterkant zit, terwijl het verkeer ook rechts rijdt.

Riksja chauffeur plakt zijn band
Riksja chauffeur plakt zijn band

Ik ben trouwens zeker niet de enige fietser op de weg. In onze woonwijk San Chaung racen riksja’s luid bellend door de menigte. Naast de bestuurder zitten de passagiers op een antieke houten stoel. Hun fietsen lijken wel 50 jaar oud en zouden in Nederland niet misstaan in een museum.

Ook de e-bike is hier in opkomst, maar dan de do-it-yourself versie. Op de stang zit met elastiekjes een kastje bevestigd: De batterij waarmee de fiets wordt aangedreven. Sommige stoere jongens hebben daar omheen weer de carrosserie van een scooter gebouwd, waar de trappers aan de zijkant uit steken.

Elke ochtend kom ik ook andere expats tegen, op dure mountainbikes en getooid met helm. Ik hoop dat wij, de riksja’s, e-scooter-bikes en expats samen, een voorbeeld vormen voor steeds meer inwoners van Yangon. Fietsen rules!

4 thoughts on “Fietsen in Yangon

  1. Wauw, wat een gaaf stuk Bente! Ik waande me even een klein beetje in Yangon, al ken ik het niet eens. Kijk maar uit voor die spuwende taxichauffeurs, dat vond ik echt het meest vieze detail van het verkeer.

  2. Wat een leuk fietsje heb je gevonden. ik zie het voor me, langs en tussen de autos door, wapperen. Mooi stuk, smaakt naar meer! jelle

  3. Lieve Bente wat een mooi stuk heb je geschreven, genieten, ik kijk uit naar
    Je nieuwe blog. Hopelijk heb je het fijn, liefs x Chris

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *